O δωρητής

Ο Μιχαήλ Π. Βλαστός γεννήθηκε στην Αθήνα το 1874 αλλά πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο εξωτερικό, ως επιτυχημένος επιχειρηματίας με έδρα τη Μασσαλία. Υπήρξε ένας ευκατάστατος αστός, με ευρύτατη μόρφωση και βαθειά αρχαιολατρεία. Η αρχαιολογική παιδεία του, αν και ήταν αυτοδίδακτος, τον βοήθησε να κατατάξει με δόκιμο τρόπο το περιεχόμενο της Συλλογής του αλλά και να δημοσιεύσει μέρος της. Στην Μασσαλία, όπου διέμενε, σχημάτισε τον αρχικό πυρήνα της συλλογής του, αγοράζοντας αρχαία νομίσματα και αγγεία από δημοπρασίες και άλλες ιδιωτικές συλλογές προερχόμενες από την Ιταλία, ιδίως από τον Τάραντα, αλλά και από την Ελλάδα. ΄

Οταν το 1933 εγκαταστάθηκε στην Αθήνα, άφησε τη νομισματική συλλογή στη Μασσαλία στον γιό του Παντελή. Μετά τον θάνατο του Μ. Βλαστού, αυτή η μοναδική συλλογή εκποιήθηκε το 1947, και, μέσω δημοπρασιών, επιμερίσθηκε σε πολλές ιδιωτικές συλλογές και μουσεία.

Ο Βλαστός έφερε στην Αθήνα τις υπόλοιπες αρχαιότητες -ελληνικές και ταραντινές-, και συνέχισε να αγοράζει νέες, τηρώντας τετράδιο αγορών. Κατά την εποχή του θανάτου του (1936) αυτές ανέρχονταν στον αριθμό των 760. Σε άλλο ιδιόχειρο τετράδιο, στην πραγματικότητα σχεδίασμα για τη δημοσίευση της Συλλογής του, σχολιάζει κάθε αντικείμενο, προσθέτοντας βιβλιογραφία, πληροφορίες για την προέλευσή του, το χρόνο αγοράς και τον αρχαιοπώλη και το συνοδεύει από φωτογραφίες και έγχρωμες υδατογραφίες, αξιοσημείωτης πιστότητας και καλλιτεχνικής αξιώσεων.

Ο Μιχαήλ Βλαστός πρωτοστάτησε στην ίδρυση της Εταιρείας των Φίλων του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, κατά τα πρότυπα των μεγάλων Μουσείων της αλλοδαπής, ιδίως του Λούβρου. Εξελέγη πρώτος πρόεδρος της Εταιρείας, από την ίδρυσή της το 1934 μέχρι τον θάνατό του, το 1936.

Από το αρχείο του προκύπτει ότι κατά τη διάρκεια του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου, η συλλογή αποθηκεύτηκε στο υπόγειο του σπιτιού της οικογένειας. Αργότερα, όταν το σπίτι επιτάχθηκε από τις γερμανικές αρχές κατοχής, η συλλογή παραδόθηκε προς φύλαξη στον Διεθνή Ερυθρό Σταυρό. Μετά το θάνατο της θυγατέρας του Βλαστού, Πηνελόπης-Ιουλίας Σερπιέρη, ο σύζυγός της Ιωάννης Σερπιέρης, νόμιμος κληρονόμος της Συλλογής, και τα παιδιά τους (Πατρίτσια-Λαυρία συζ. Παπαδημητρίου, Σαβίνα Ι. Σερπιέρη και Φερνάνδος Ι. Σερπιέρης) μερίμνησαν ώστε η συλλογή να δωρηθεί στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, όπως ήταν άλλωστε επιθυμία του ίδιου του Μ. Βλαστού. Τον Απρίλιο του 1988, η συλλογή και το αρχείο του συλλέκτη αποδόθηκε στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Βιβλιογραφία: Α. Γκαδόλου-Γ. Καββαδίας, Η Συλλογή Βλαστού-Σερπιέρη (υπό έκδοση).  

 
       
   
     
                         
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ  
 
© ΕΘΝΙΚΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, 2008-2012
El