Ο Ερρίκος και η Σοφία Σλήμαν | Ο πολιτισμός του Βορειανατολικού Αιγαίου
 
     
 
   < Επιστροφή
 

Ο πολιτισμός του Βορειανατολικού Αιγαίου

Ο λεγόμενος πολιτισμός του Βορειανατολικού Αιγαίου αναπτύχθηκε στην περιοχή της Τρωάδας στη Δυτική Μ. Ασία και στα μεγάλα νησιά Λήμνο (Πολιόχνη, Μύρινα, Κουκονήσι), Λέσβο (Θερμη), Σάμο (Ηραίον) και Xίο (Εμποριό) καθώς και στην Σκύρο (Παλαμάρι), στο θαλάσσιο δρόμο προς τις Κυκλάδες, σε όλη τη διάρκεια της 3η χιλιετίας π.X.

Oι αλλεπάλληλοι οικισμοί I-IV της Tροίας και της Πολιόχνης Λήμνου (ονομαζόμενοι από τους ερευνητές Μαύρη, Κυανή, Πράσινη, Κόκκινη, Κίτρινη περίοδος) παρουσιάζουν ιδιαίτερη φυσιογνωμία κατά την Πρώιμη Εποχή του Χαλκού. Η Τροία ΙΙg, την οποία ο Ερρίκος Σλήμαν ταύτισε με την τρωική πόλη, και η Κίτρινη Πολιόχνη στα μέσα της 3ης χιλιετίας εμφανίζουν σαφή πρωτοαστικά χαρακτηριστικά, δηλαδή εξελιγμένη πολεοδομία, αρχιτεκτονικές κατασκευές υψηλού επιπέδου, εξειδίκευση εργασίας, εμφάνιση κεραμεικού τροχού, προηγμένη μεταλλουργία, χρήση σφραγίδων, όλα ενδείξεις για την ύπαρξη ισχυρής κεντρικής εξουσίας. Tα κοσμήματα του BA Aιγαίου αυτής της εποχής, συγκεντρωμένα σε ομάδες ''θησαυρούς'' χρυσών, αργυρών και χαλκών αντικειμένων από την Tροία και την Πολιόχνη κατέχουν ξεχωριστή θέση με τα περίτεχνα σχέδια και την εξαίρετη τεχνική κατασκευής τους. Κοινά στοιχεία μεταξύ των δύο θέσεων παρουσιάζονται επίσης στην κεραμεική (δέπας αμφικύπελλο) και την ειδωλοπλαστική. Τα ευρήματα αποτελούν μάρτυρες της επικοινωνίας και των πολιτιστικών ανταλλαγών της εποχής από την Ηπειρωτική Ελλάδα και τις Κυκλάδες έως τη Μ. Ασία και τον Καύκασο.

Η παρακμή του πολιτισμού του Βορειοανατολικού Αιγαίου κατά το τέλος της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού και οι μετακινήσεις του πληθυσμού φαίνεται ότι οδήγησαν στη διάδοση της μεταλλουργίας στις Κυκλάδες, την Αίγινα και στην ηπειρωτική Ελλάδα.

Βιβλιογραφία: S. Privitera, ''Hephaestia on Lemnos and the Mycenaean presence in the islands of the Northeastern Aegean'', στο R. Laffineur και E. Greco (εκδ.), Emporia: Aegeans in the Central and Eastern Mediterranean. Proceedings of the 10th International Aegean Conference/10e Rencontre égeenne internationale, Ιταλική Αρχαιολογική Σχολή, 14-18 Απριλίου 2004, Aegaeum 25 (2005), σ. 227-236, πίν. LIX-LX.
L. Papazoglou-Manioudaki, ''Poliochni and the Civilization of the Northeastern Aegean'', στο J. Aruz (εκδ.), Art of the First Cities: The Third Millennium B.C. from the Mediterranean to the Indus, Aruz, Joan, Νέα Υόρκη 2003, σ. 270-276.
R. Laffineur, ''Reflections on the Troy Treasures'', στο R. Aslan και άλλοι, Mauerschau: Festschrift fur Manfred Korfmann. Remshalden-Grunbach 2002, σ. 237-244.

 
     
   
     
                         
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ  
 
© ΕΘΝΙΚΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, 2008-2012
El